Start van hoofdcontent

HAARLEM

nl

Haarlemse middelbare scholen worstelen met nieuwe chatbot ChatGPT: "We moeten hier wel iets mee"

16 januari 2023, 13.00 uur · Aangepast 16 januari 2023, 13.51 uur · Door Paul Tromp & Maurice Blaauw

'Schrijf een verhaal over pinguïns in de stijl van Jan Wolkers' of 'Maak een samenvatting van De Avonden van Gerard Reve'. Het zijn opdrachten waar middelbare scholieren normaal urenlang aan werken. Maar als je dezelfde opdrachten invoert in het programma ChatGPT, dan rolt er binnen een minuut een compleet verslag uit. Haarlemse scholieren hebben het nieuwste foefje inmiddels ontdekt en dat baart hun docenten wel wat zorgen. 

"Toevallig hebben we het vorige week op onze studiedag met de andere docenten onderling besproken", aldus Martine Krijnen. Ze is docent Economie en conrector aan het Lyceum Sancta Maria in Haarlem. Tijdens de kerstvakantie zagen zij en haar collega's hoe ChatGPT, van het bedrijf OpenAl, in Nederland werd gelanceerd.

Het programma dat nu nog gratis is, werd door de docenten uitgeprobeerd. "We vroegen iets te schrijven over de geschiedenis van 'het Sancta' en dat werd dan ook meteen gedaan. We zagen dat het resultaat niet foutloos was en ook niet doet aan bronvermelding. Dat laatste moet wel altijd op school", vertelt Krijnen. Toch maken zij en haar collega's zich nu 'een beetje zorgen', want hun leerlingen gaan hier natuurlijk mee aan de slag. Of doen dat al...

Een gebruiker van chatbot ChatGPT - Foto: Paul Tromp

Johanneke Duchatteau is docent Nederlands op het Stedelijk Gymnasium in Haarlem. Ze had via Facebook van ChatGPT gehoord. "Het werd op een lerarenplatform besproken, want een leerling bleek het te hebben gebruikt bij het schrijven van een opstel." Zelf ging ze er daarom ook mee aan de slag. "In de vijfde klas hadden we een essay-wedstrijd. Ik gaf ook ChatGPT de opdracht om het essay te schrijven en schreef ook zelf een essay. De leerlingen vonden mijn tekst het beste."

Daarna vertelde ze de scholieren dat ChatGPT ook een essay had geschreven en hebben ze klassikaal dat essay nog eens goed doorgenomen om te kijken wát er nou zou goed aan is, maar vooral ook wat er beter zou kunnen. "In principe zijn die teksten heel schools en saai, vaak inhoudsloos", vervolgt Duchatteau. De teksten hebben geen persoonlijke 'touch'. "Een tweedeklasser zou daar wel een acht mee kunnen scoren, maar iemand uit de bovenbouw slechts een mager zesje." Toch moet het Stedelijk Gymnasium hier wel wat mee, vindt ze. "Het zou goed zijn als we dit een keer in een werkgroep gaan bespreken", aldus Duchatteau. 

NH Nieuws volgens ChatGPT: 'Heeft Zuid-Koreaanse eigenaar'

Als je ChatGPT vraagt om NH Nieuws te omschrijven, krijg je het volgende ietwat opmerkelijke resultaat:

'NH Nieuws is een Nederlands nieuwsbedrijf dat voorziet in nieuws, informatie en analyses over veel verschillende onderwerpen, zoals politiek, economie, sport en entertainment. Voor zover ik weet, is NH Media de eigenaar, een Zuid-Koreaans entertainmmentbedrijf. Maar het is niet duidelijk of dat nog steeds bestaat.'

Jan-Mattijs Heijnemeijer, rector van het Haarlemse Mendelcollege, maakt zich nog niet zo druk over de introductie van ChatGPT. "We hebben het wel geprobeerd hier. Er kwam een keurige brief uit aan de ouders, in het geval een docent ziek zou zijn. We worden dus langzaam overbodig", lacht hij. "In mijn tijd gebruikte je nog een spiekbriefje, maar tegenwoordig is het allemaal een stuk geavanceerder. Ik vind het ook wel grappig, maar raak niet in paniek, hoor. Het 'gonst' nog niet rond in de school, maar ik denk wel dat we er uiteindelijk wat mee moeten."

Hoe hier als docent mee om te gaan? 

Bij vakken als scheikunde of natuurkunde moet je de proeven in de klas doen en daar vaak een beschrijving bij geven. ChatGPT kan daar niet echt een rol bij spelen. Maar bij Nederlands, Engels en bijvoorbeeld Geschiedenis is het best een handige 'tool'.

Voor docenten is het nu zoeken naar een goede manier om 'een ChatGPT-leerling' te kunnen betrappen. "Áls een leerling het gebruikt, dat krijgt hij of zij een 1. Het is gewoon plagiaat.", aldus Johanneke Duchatteau van het Stedelijk Gymnasium. "We moeten de leerlingen zoveel mogelijk met pen en papier hun opdrachten in de klas laten schrijven", vervolgt ze. "Of thuisopdrachten zo persoonlijk mogelijk maken. Bijvoorbeeld een biografie laten schrijven over hun grootouders, dat gaat ChatGPT niet lukken." Of een tekst laten schrijven en daarna mondeling overhoren, dat zou ook nog een optie kunnen zijn. "Dan vallen ze vanzelf wel door de mand."

"Betalen voor ChatGPT werpt al een barrière op"

"Nu is ChatGPT dus nog gratis te gebruiken, maar het wordt waarschijnlijk een model waar je voor moet betalen. Dat werpt vanzelf een barrière op", aldus Martine Krijnen van het Lyceum Sancta Maria. "We moeten onze opdrachten nu gaan herformuleren en zo actueel mogelijk maken. Informatie van na 2021 heeft ChatGPT namelijk nog niet verwerkt. En dus áltijd om een bronvermelding vragen." 

De scholen hebben nu nog geen 'plagiaatscanners' die ChatGPT kunnen herkennen. "Maar in New York schijnt een jongen al iets te hebben ontdekt, hoe dat voortaan wel zou kunnen", vertelt Johanneke Duchatteau van het Stedelijk Gymnasium. "Maar het wordt dan natuurlijk ook een soort 'wedloop', want ChatGPT wordt natuurlijk ook steeds slimmer."

Rector Jan-Mattijs Heijnemeijer van het Mendelcollege begint zich tijdens het gesprek toch iets ongeruster te maken, zo blijkt. "Nu ik je hierover spreek, ga ik toch snel even bij één van onze docenten Nederlands langs om dit te bespreken."

Scholieren 'nog niet bekend' met ChatGPT

De meeste docenten lijken dus op de hoogte van de tool, maar hoe zit het met de leerlingen. Bij het Rudolph Steinercollege zeggen scholieren ChatGPT nog niet te gebruiken. “Ik heb het wel eens gezien op TikTok”, vertelt een jongen. Zelf gebruiken doet hij het niet. “Ik kopieer wel teksten van Wikipedia en pas dan de woorden en zinnen wat aan.” 

Een leerling van het Stedelijk Gymnasium vraagt of ze het ook voor haar Engelse verslagen kan gebruiken. “Want dan wil ik het wel graag gebruiken”, lacht ze. Een medescholier gebruikt ChatGPT meer als 'hulpmiddel'. "Ik schrijf het eerst en dan laat ik ChatGPT de zinnen verbeteren. Maar ik lees het daarna nog wel een keer na."

Jan Wolkers over pinguïns, volgens ChatGPT

Hoe zou Jan Wolkers dan een verhaal hebben geschreven over pinguïns? Zou ChatGPT dat ook kunnen? Ja, zo blijkt als het verhaal er in één keer uit komt rollen, zie de video hieronder:

ChatGPT schrijft een verhaal over pinguïns in de stijl van Jan Wolkers - NH Nieuws

Meer nieuws uit Haarlem e.o.?

💬 Blijf op de hoogte via onze Facebookgroep Nieuws uit Haarlem en omgeving. Reageer, discussieer en deel jouw nieuws.

📰 Volg de laatste berichtgeving altijd via NHNieuws.nl/Haarlem.

🔔 Download de app en krijg een melding bij belangrijk nieuws uit jouw buurt

📧 Stuur ons jouw tips op [email protected]

✏️ Tikfout gezien? Laat het ons weten via [email protected]