Start van hoofdcontent

West-Friesland

NL
V

Held of schurk? Leerlingen vellen oordeel: "J.P. Coen is een heldenschurk!"

5 oktober 2021, 19.00 uur
Door Chantal Bos · Foto: NH Nieuws / Chantal Bos

Jan Pieterszoon Coen een held of een schurk? Dat oordeel velden Hoornse basisschoolleerlingen vanmorgen tijdens een stadswandeling van Vereniging Oud Hoorn. Acteurs speelden verschillende historische figuren na, waarna groep 7 van basisschool De Wingerd uit Zwaag hun mening mochten geven.

"Het is een schurk, want hij heeft veel mensen vermoord!" Maar ook: "Nee, een held want hij heeft Nederland rijk gemaakt!", klinkt het vanmorgen op de Roode Steen bij het standbeeld.  Melknap, Coen, Bontekoe, het is een greep uit de historische namen die de Hoornse geschiedenis kleurt. Deze ochtend stonden ze in levende lijve verspreid door de stad, om hun verhaal te vertellen aan leerlingen van groep 7 en 8. 

Leerlingen uit Zwaag doen mee met wandeling 'Held of schurk?' - NH Nieuws

In 2018 werden de wandelingen voor het eerst gehouden door Oud Hoorn, een groot succes, vertelt Karin Lansdaal van Jeugdeducatie Oud Hoorn. "Toen was er nog niet de 'herrie' rondom Jan Pieterszoon Coen, zoals nu." De demonstratie speelt wel in het hoofd mee, maar daar zijn de wandelingen niet op aangepast. "Dit deden wij al. Het basisfundament is dat je de leerlingen meer laat zien van hun Hoornse geschiedenis. En dan niet uit een geschiedenisboek, maar op een levendige manier."

Coen-discussie

De discussie rondom het standbeeld van Jan Pieterszoon Coen houdt Hoorn al een tijdje in haar greep. Zo ontsntanden vorig jaar zomer na afloop van een demonstratie tegen het standbeeld rellen. Er werd met stenen naar politie gegooid, waarna uiteindelijk de ME eraan te pas moest komen en het centrum ontruimde. 

Het stadsbestuur van Hoorn ging vervolgens het gesprek met inwoners aan door 'stadsgesprekken' te houden en daarmee het gesprek aan te wakkeren over discriminatie, inclusie en racisme. Het is nog bekend hoe het vervolg daarop eruit zal gaan zien. Maar een besluit over het al dan niet weghalen van het beeld, schuift in ieder geval een jaar vooruit. 

Held of Schurk? 

"Ik heb een grote vloot verzameld, en heb daar iets verschrikkelijks gedaan", vertelt de acteur, middenin het verhaal. "Ik heb daar bijna de hele bevolking, 15.000 mensen, vermoord. Mijn opdracht voor de VOC, was om de foelie en nootmuskaat, exclusief voor de Nederlander te maken." In een notendop wordt de geschiedenis aan de leerlingen verteld, waarna de hamvraag luidt: Held, of schurk?

"Held! Want Coen mocht aan tafel zitten om te onderhandelen", zegt een leerling. Hoewel voor de ander het antwoord niet zo zwart-wit is, en ergens in het midden ligt. "Hij is een heldenschurk. Want hij was een held voor Nederland maar een schurk voor andere landen, want hij heeft mensen vermoord. En aan de andere kant werd Nederland heel rijk door hem."

Levendige les 

Goed een mening kunnen vormen begint dan ook bij goed onderwijs vindt schooljuf Ankie Reitsma. "Het is belangrijk om te weten wat er in de stad heeft afgespeeld. En door dat te weten, kun je ook andere zaken beter begrijpen zoals de pietendiscussie. Die snap je beter als je weet wat er met de slavernij gebeurd is in die periode."

Ook de de lessen op school keert het onderwerp geregeld terug. Reitsma: "Ons geschiedenisonderwijs is ingebed in onderzoekend leren. Dat is een cyclus van drie jaar waarin de Gouden Eeuw naar voren komt, maar ook 'Ik, en mijn stad' en de Tweede Wereldoorlog. Op die momenten zijn kinderen bezig met onderzoeksvragen rondom een thema, dat op gezette moment in het jaar terugkeert."

Door corona konden de wandelingen een tijd niet doorgaan. In oktober organiseert Oud Hoorn nog een drietal wandelingen voor scholen. Lansdaal: "Die zitten al bijna helemaal vol."

Meer nieuws uit West-Friesland?
💬 Blijf op de hoogte via onze Facebookgroep Nieuws uit West-Friesland. Reageer, discussieer en deel jouw nieuws
📰 Volg de laatste berichtgeving altijd via weeff.nl
🔔 Download de app van WEEFF en krijg een melding bij belangrijk nieuws uit jouw buurt
📧 Stuur ons jouw tips op via [email protected] of app ons via 06-23405405
✏️ Tikfout gezien? Laat het ons weten via [email protected]